Gambot Diplomasisi

Gambot nedir?

Gambot (ingilizce gunboat’tan gelir) Bir ya da birkaç top ve makineli tüfekle donatılmış, karaya yakın sularda ve büyük ırmaklarda kullanılan küçük savaş gemisidir.

Gambot diplomasisi;  19. ve 20. yüzyıllarda İngiliz ve Amerikan sömürgeciliğinin elindeki en etkin siyasi ve askeri araç olmuştur.  Güçlü donanmalara sahip büyük devletler kontrol altına almak istedikleri devlete karşı denizden ülke kıyısına yaklaşıp, donanma gemilerinin toplarını şehre yönelterek ve güçlü bir donanma baskısı uygulamak suretiyle donanması bulunmayan ve sadece kara gücü mevcut olan hasım devletin çaresiz ve endişe içerisinde bırakılmasıdır.

Yani güçlü donanmalara sahip devletlerin güç gösteresi yaparak (bu bir savaş ilanı anlamını taşımaz)siyasi taleplerini deniz gücüyle düşman devlete kabul ettirmesini sağlayan dış politika aracıdır.

Türkiye açısından; Türkiye’nin 17 Mart 2002 tarihinde Güney Kıbrıs adına araştırma yapan Northern Axis adındaki Norveçli sismik araştırma gemisini, TCG Giresun firkateynini kullanarak şu an mavi vatan olarak adlandırılan deniz alanlarını terk edip güneye doğru gitmeye zorlaması ile doğu Akdeniz’de uygulamaya başladığı politikadır.

Günümüzde Libya ile deniz alanları sınırlandırma anlaşması ile ülkemize ait 2 firkateynimiz gambot diplomasisini Hafter güçlerine karşı aktif olarak Doğu  Akdeniz’de uygulamaya başlamıştır.

 

Kaynakça

Cem GÜRDENIZ Mavi vatan yazıları kitabı

YAYCI, C . “Doğu Akdeniz’de Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasında Libya’nın Rolü ve Etkisi”. Güvenlik Stratejileri Dergisi 7 (2011 ):

https://dergipark.org.tr/tr/pub/guvenlikstrtj/issue/7529/99176

Ahmet İZGİ

İnönü Üniversitesi

Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü

0 Paylaşımlar

Leave comment

Your email address will not be published. Required fields are marked with *.